İçindekiler
Bir finans yöneticisine "şu anda şirkette kaç açık avans var?" diye sorulduğunda, çoğu zaman net bir sayı yerine "bakmam gerek" cevabı gelir. Bu, kötü bir finans ekibinin değil, avans takibinin doğası gereği dağınık olmasının sonucudur.
Açık avans neden görünmez hale gelir
Avans verildiği anda bir harcama değildir; sadece bir "borç" kaydıdır ve gerçek bir masrafa dönüşene, yani mahsup edilene kadar askıda kalır. Saha ekibi, satın alma, seyahat ve etkinlik gibi farklı birimlerden farklı zamanlarda avans talepleri gelir. Her biri ayrı bir satır, ayrı bir takip, ayrı bir hatırlatma gerektirir.
Bu avanslar genelde excel tablolarında, e-posta zincirlerinde veya kişisel notlarda takip edilir. Bir avansın kapanıp kapanmadığını görmek için ilgili çalışana veya yöneticisine sormak gerekir. Dolayısıyla "kaç açık avans var" sorusu, aslında "kaç kişiye soru sormam gerekiyor" sorusuna dönüşür.
Kapanmamış avansın bilançoya etkisi
Açık avanslar, şirketin nakit durumunu yanlış gösterebilir. Verilen avans parası fiilen harcanmış olabilir, ama muhasebe kayıtlarında hâlâ "verilmiş avans" olarak görünür. Bu, hem gerçek gider tutarının hem de kullanılabilir nakdin net görülmesini zorlaştırır.
Dönem sonu kapanışlarında, hangi avansların gerçek masrafla eşleştiğinin, hangilerinin hâlâ askıda olduğunun belirlenmesi gerekir. Bu eşleştirme işlemi elle yapıldığında, kapanış süreci uzar ve hatalı mahsup riski artar.
Açık avans takibinde en sık karşılaşılan sorunlar
Avans verilen çalışanın harcamayı unutması, farklı birimlerin farklı formatlarda kayıt tutması ve mahsup belgelerinin (fiş, fatura) zamanında teslim edilmemesi, açık avans listesinin güncel kalmasını engeller. Bir avans haftalarca kapanmadan kalabilir ve bu durum ancak dönem sonu kontrolünde fark edilir.
Ayrıca, aynı çalışana art arda yeni avans verildiğinde, önceki avansın kapanıp kapanmadığı kontrol edilmeden ilerlenebilir. Bu da zamanla, kimin ne kadar açık avansı olduğunun net olmadığı bir duruma yol açar.
Bu soruyu her an cevaplanabilir hale getirmek
Avans süreci dijital ve merkezi bir sistemde yürütüldüğünde, açık avans listesi anlık olarak görülebilir hale gelir. Her avans talebi, verildiği andan mahsup edilene kadar tek bir kayıt üzerinden takip edilir; kim, ne zaman, ne amaçla avans aldı ve hangi masraflarla kapatıldı bilgisi aynı yerde durur.
Masraff'ta avans talepleri mobil üzerinden oluşturulur, onay akışından geçer ve mahsup edilene kadar açık olarak işaretli kalır. Finans ekibi, "kaç açık avans var" sorusuna rapor beklemeden, anlık olarak cevap verebilir.
Özet
Açık avans sayısının bilinmemesi, kötü bir ekip çalışmasından değil, dağınık takip yönteminden kaynaklanır. Avans sürecini merkezi ve dijital bir sistemde yürütmek, bu soruyu her an cevaplanabilir hale getirir ve dönem sonu kapanışlarını hızlandırır.